Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği – Özet ve Temel Tanımlar

Dayanak: 3194 sayılı İmar Kanunu | RG 15.07.2017/30113 | Son değişiklikler: 28.01.2025, 13.08.2025

Temel Tanımlar (Madde 5 ve ilgili maddeler)

KAKS (Katlar Alanı Kat Sayısı / Emsal)

  • Yapının inşa edilen tüm kat alanlarının toplamının parsel alanına oranı.
  • Formül: Toplam inşaat alanı = Parsel alanı × KAKS
  • Plan notunda emsal verilmişse o değer; verilmemişse TAKS × kat adedi ile hesaplanır.

TAKS (Taban Alanı Kat Sayısı)

  • Binanın parsel üzerinde kaplayabileceği taban (oturum) alanının parsel alanına oranı.
  • Formül: Taban oturum alanı = Parsel alanı × TAKS
  • İlişki: KAKS ≈ TAKS × kat adedi (ör: TAKS 0,30 ve 4 kat → KAKS = 1,20)

Katlar Alanı

  • Bodrum, asma, çatı arası, açık/kapalı çıkmalar dâhil kullanılabilen tüm katların toplamı.
  • Emsal hesabına dâhil edilmeyen alanlar (yangın merpeni, sığınak, şaft, asansör vb.) çıkarılır.
  • Emsal harici toplam, parselin emsale esas alanının %30'unu aşamaz.

Kapalı Çıkma

  • Madde 5 ve değişikliklerle düzenlenir. Kapalı çıkmalar inşaat alanı ve emsal hesabına tâbi olabilir.
  • 2025 değişikliklerinde kapalı çıkma düzenlemesinde güncellemeler yapıldı.

Önemli 2025 Değişiklikleri (RG 32796, 32985)

  • Rüzgâr türbinleri: Temel ve kule yüzeyi inşaat alanı hesabında dikkate alınır (Md.5 yeni fıkralar).
  • Güvenlik ağı: Ortak alanlardaki katlar arası boşluklarda TS EN 1263 standardına uygun güvenlik ağı zorunluluğu.
  • Afet toplanma alanı: Parklarda afet toplanma düzenlemeleri.
  • Küçük sağlık tesisleri: Park içi küçük sağlık tesisleri (şartlarla).
  • Büyük konut/ticaret projeleri: Aile sağlığı merkezi ve 0–66 aylık çocuklar için gündüz bakımevi zorunluluğu.
  • Erişilebilirlik: Yaşlılar dahil erişilebilirlik; kapı yükseklikleri ve medenî ölçüler.
  • İmar planı olmayan parseller: Tadilat kolaylığı düzenlemeleri.

Kentsel Dönüşüm ile İlişki

  • 6306 kapsamındaki uygulamalarda 3194 kısıtlamaları uygulanmaz (Md.9). Ancak yeni yapılar Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği ve uygulama imar planına uygun inşa edilir.
  • Belediyeler kendi imar yönetmeliklerinde bu yönetmelikteki esaslara uyum sağlar.

Kaynak: Resmî Gazete, webdosya.csb.gov.tr, LEXPERA